

Newyddion
CBCDC 2026: yma dros y celfyddydau, Cymru a’r dyfodol
Wrth i Goleg Brenhinol Cerdd a Drama Cymru lansio ei fframwaith strategol newydd, rydym wrth ein bodd yn dathlu artistiaid allweddol nodedig ac arweinwyr diwylliannol y mae eu cyflawniadau, eu dylanwad a’u hymrwymiad yn ymgorffori’r gwerthoedd sydd wrth wraidd ein Coleg.
Bydd ein Cymrodyr 2026 yn cael eu hanrhydeddu yn ein seremonïau graddio yn Neuadd Dora Stoutzker ar ddydd Iau y 9fed a dydd Gwener y 10fed o Orffennaf.
Mae Cymrodoriaethau Anrhydeddus CBCDC yn cydnabod unigolion y mae eu cyfraniad i’r celfyddydau wedi siapio bywydau, cryfhau cymunedau a chyfoethogi bywyd diwylliannol yng Nghymru a thu hwnt. Mae pob un o’n Cymrodyr newydd nid yn unig yn adlewyrchu’r cyfraniadau hyn, ond hefyd themâu allweddol ein strategaeth newydd - ein bod yma dros y celfyddydau, Cymru a’r dyfodol.
Eleni mae’r Coleg yn croesawu’r canlynol yn Gymrodyr Anrhydeddus:
- Sara Beer, Cyfarwyddwr Newid ar gyfer Craidd
- Sarah Crabtree ac Adele Thomas, Cyd Brif Weithredwyr/Cyfarwyddwyr Cyffredinol WNO
- Toks Dada, un o raddedigion CBCDC a Phennaeth Cerddoriaeth Glasurol yng Nghanolfan Southbank
- Ben Goldscheider, chwaraewr corn, unawdydd a cherddor siambr
- Hayley Grindle, un o raddedigion CBCDC a chynllunydd setiau a gwisgoedd
- Pino Palladino, gitarydd bas chwedlonol o Gymru
Bydd yr actores Anjana Vasan, sy’n enillydd gwobr Olivier, a’r soprano Nuccia Focile, a aned yn Sisili, y dyfarnwyd eu Cymrodoriaethau iddynt yn 2025 a 2020 yn y drefn honno, hefyd yn mynychu seremonïau graddio eleni i dderbyn eu gwobrau.
‘Rwy’n falch iawn o groesawu Cymrodyr eleni, pob un ohonynt yn artistiaid hynod wreiddiol a dylanwadol sy’n creu newid yn y diwydiant, gyda chred ym mhŵer cymuned ac ymgysylltu, ac ymrwymiad dwfn i ragoriaeth mewn crefft.
Gyda’i gilydd, mae’r gwerthoedd hyn yn ein helpu i feithrin cymuned fywiog a chynhwysol a chefnogi’r genhedlaeth nesaf o arweinwyr creadigol. Wrth i’r celfyddydau barhau i wynebu heriau sylweddol, mae’n teimlo’n bwysicach nag erioed i ddathlu’r rheini sy’n parhau i eiriol dros eu gwerth, gan gyfoethogi ein bywydau a’n hatgoffa o’r rôl hollbwysig y mae creadigrwydd yn ei chwarae mewn cymdeithas.’Helena GauntPrifathro CBCDC
Siapio diwydiant y dyfodol
Mae Cymrodyr eleni yn cynnwys dau o’n graddedigion, gan amlygu ymrwymiad y Coleg i ddatblygu ymarferwyr arbenigol sydd wedi’u cyfarparu ar gyfer gyrfaoedd cynaliadwy mewn byd sy’n newid yn gyflym. Mae eu cyflawniadau’n adlewyrchu strategaeth y Coleg o feithrin arweinwyr creadigol sy’n siapio eu disgyblaethau ac yn dylanwadu ar ddyfodol y diwydiant.
Graddiodd Toks Dada mewn Cerddoriaeth, cyn cwblhau ei radd Meistr mewn Rheolaeth yn y Celfyddydau. Yn ystod ei gyfnod yn y Coleg, sefydlodd y cwmni comisiynu a chynhyrchu Sinfonia Newydd a gwasanaethodd fel Cadeirydd myfyrwyr cyntaf menter myfyrwyr y Coleg, RepCo. Fe’i gwnaed yn Aelod Cyswllt Anrhydeddus y Coleg yn 2020. Ers hynny, mae wedi gweithio fel curadur, siaradwr a strategydd yn y DU ac yn rhyngwladol. Mae bellach yn Bennaeth Cerddoriaeth Glasurol yng Nghanolfan Southbank Llundain, sy’n gartref i chwe Cherddorfa Breswyl, lle mae’n parhau i arwain arloesedd ar raddfa genedlaethol ac ail-lunio beth all dyfodol cerddoriaeth glasurol fod. Mae wedi cychwyn nifer o brosiectau arloesol nodedig a gynlluniwyd ar gyfer cynulleidfaoedd tro cyntaf, a chyd-ddatblygodd ‘Crescendo’, partneriaeth gyntaf o’i fath gyda TikTok, gan gefnogi crewyr cynnwys sy’n dod i’r amlwg yn y maes clasurol.
Mae ei Gymrodoriaeth yn cydnabod ei gyfraniad fel eiriolwr dros newid o fewn y sector cerddoriaeth glasurol, gan hyrwyddo dulliau newydd o ymgysylltu â chynulleidfaoedd, ehangu cyfranogiad, a chysylltu â chynulleidfaoedd newydd ac iau.
Mae Hayley Grindle, a raddiodd mewn Cynllunio ar gyfer Perfformio, wedi adeiladu gyrfa ragorol ar draws theatrau yn y DU ac yn rhyngwladol. Mae ei gwaith yn cynnwys yr ‘Iphigenia in Splott’ arobryn gyda’r National Theatre a Theatr y Sherman, ac ‘Our Town’, y cynhyrchiad cyntaf ar gyfer Welsh National Theatre gyda Michael Sheen. Mae ei phortffolio yn adlewyrchu hyblygrwydd a dyfnder, ac mae’n arbenigwr mewn hyrwyddo mynediad ym maes cynllunio llwyfan. Mae hi hefyd yn Artist Cyswllt gyda Sherman Cymru. Fel llais blaenllaw yn y theatr yng Nghymru, mae ei chysylltiad parhaus â’r Coleg yn ysbrydoli myfyrwyr presennol ac artistiaid sy’n dod i’r amlwg.
Mae gan y ddau Gymrawd berthynas gref â’r Coleg, gan ddychwelyd yn rheolaidd i roi dosbarthiadau meistr, a dangos pwysigrwydd cyfnewid creadigol, mentora, a chymuned artistig gydol oes.
Hyrwyddo cynhwysiant, cydweithio a newid trawsnewidiol
Gan weithio gyda Craidd a Sara Beer, ei Gyfarwyddwr Newid, mae’r Coleg yn cyfrannu’n at drawsnewidiad ledled y sector. Mae’r fenter hon a ariennir gan Gyngor Celfyddydau Cymru yn gweithio i greu newid parhaol i artistiaid a chynulleidfaoedd Byddar, anabl a niwroamrywiol, gan adlewyrchu ffocws y Coleg ar ehangu cyfranogiad.
Yn angerddol dros gynyddu cynrychiolaeth pobl Fyddar ac anabl yn y diwydiannau creadigol, mae gan Sara gefndir mewn perfformio, gan dreulio’r rhan fwyaf o’i gyrfa yn gweithio ym maes celfyddydau a diwylliant anabledd, a gweithio gyda chwmnïau megis Graeae, National Theatre Wales, Hijinx. Treuliodd Sara 15 mlynedd yn gweithio gyda Chelfyddydau Anabledd Cymru, gan gefnogi artistiaid anabl ledled Cymru, cynnal prosiectau a chreu cyfleoedd arddangos. Bu hefyd yn cydlynu a chyfarwyddo cynyrchiadau ar gyfer yr Unusual Stage School, cwmni perfformwyr Byddar, anabl a niwroamrywiol Celfyddydau Anabledd Cymru yn ddarparu hyfforddiant yn ogystal â chyfleoedd perfformio. Mae’r dyfarniad hwn yn cydnabod ei hymroddiad gydol oes i greu seilwaith Cymru gyfan sy’n cefnogi cyfleoedd a photensial i berfformwyr ifanc.
Mae Sarah Crabtree ac Adele Thomas, cyd Brif Swyddogion Gweithredol/Cyfarwyddwyr Cyffredinol Opera Cenedlaethol Cymru (WNO), yn cynrychioli model pwerus o arweinyddiaeth gydweithredol flaengar, sy’n cyd-fynd â phwyslais y Coleg ar bartneriaeth, arloesedd ac arfer a rennir.
Mae Sarah Crabtree, a fu gynt yn Gynhyrchydd Creadigol y Royal Opera, yn eiriolwr angerddol dros ddulliau gweithio blaengar ac arweinyddiaeth a rennir. Mae ei gwaith yn cynnwys bod yn bartner newid gyda Ramps on the Moon, fersiwn Lloegr o Craidd, gan gefnogi integreiddio arfer gwrth-ableddol ar draws y sector diwylliannol.
Mae Adele Thomas yn gyfarwyddwr o Gymru sydd wedi ennill clod yn rhyngwladol, ac sydd wedi’i chydnabod gydag enwebiad am Wobr Olivier am y Cynhyrchiad Opera Newydd Gorau. Ochr yn ochr â’i gwaith yn y Coleg, mae wedi cyfarwyddo cynyrchiadau mewn sefydliadau nodedig sy’n cynnwys y Tŷ Opera Brenhinol, Glyndebourne a Shakespeare’s Globe. Yn adnabyddus am ei chynyrchiadau beiddgar, gweledol-drawiadol a’i hadrodd straeon emosiynol cryf, mae ei gwaith yn adlewyrchu ymrwymiad i wneud opera yn ddeinamig, yn berthnasol ac yn hygyrch.
Gyda’i gilydd, mae Sarah ac Adele yn hyrwyddo ysbryd o ‘ganiatâd i fod yn ddewr,’ gan ddod ag opera arloesol i gynulleidfaoedd newydd ac annisgwyl, ac yn adlewyrchu uchelgais y Coleg i wthio ffiniau tra’n parhau i fod wedi’i wreiddio mewn adrodd straeon pwerus.
Hyrwyddwr ar gyfer rhagoriaeth artistig ledled y byd
Mae’r Coleg yn parhau i fod yn hyrwyddwr ar gyfer rhagoriaeth ar y llwyfan byd-eang, a adlewyrchir yng nghyflawniadau ei Gymrodyr a’i gysylltiadau parhaus ag artistiaid o’r radd flaenaf.
Mae Ben Goldscheider yn gerddor a gydnabyddir yn rhyngwladol sydd wedi rhoi perfformiadau cyntaf dros 50 o weithiau newydd ar gyfer y corn, yn cwmpasu concerti, unawdau, gweithiau siambr a phrosiectau traws-genre. Mae wedi rhoi datganiadau mewn neuaddau cyngerdd mawr ledled Ewrop ac wedi perfformio fel unawdydd gyda Cherddorfa Symffoni’r BBC, Das Sinfonie Orchester Berlin, Philharmonie Zuidnederland a Philharmonia Prague, ymhlith eraill.
Fel un a gyrhaeddodd rownd derfynol Concerto Cerddor Ifanc y BBC, sydd wedi bod yn Artist YCAT ac ECHO Rising Star, mae’n cynrychioli cenhedlaeth newydd o berfformwyr blaengar sy’n ail-siapio tirwedd cerddoriaeth glasurol. Fel Artist Cyswllt CBCDC, mae’n parhau i fod â chysylltiad agos â’r Coleg, gan arwain diwrnod offerynnol CBCDC Agored lle daeth â dros 50 o chwaraewyr corn Ffrengig i Neuadd Dora Stoutzker, gan ddangos ei ymrwymiad i ysbrydoli talent sy’n dod i’r amlwg.
Mae gan y gitarydd bas chwedlonol o Gymru, Pino Palladino, bron i bum degawd o ddylanwad byd-eang fel cyfansoddwr caneuon, cynhyrchydd a basydd. Yn enwog am lunio sain ‘Voodoo’ a ‘Black Messiah’ gan D’Angelo, ac ennill Gwobr Grammy yn 2016, mae ei yrfa’n cwmpasu cydweithrediadau ag artistiaid megis Elton John, The Who, David Gilmour ac Adele. Gellir clywed ei ddylanwad ar draws cenedlaethau o chwaraewyr bas, ac mae’n parhau i fod yn un o’r cerddorion mwyaf poblogaidd ym maes cerddoriaeth gyfoes. Yn adnabyddus am ei feistrolaeth gynnil a’i deimlad diamheuol, mae Pino Palladino wedi ennill enw da fel cerddor cerddorion - artist y mae ei gyfraniadau wedi siapio rhai o recordiadau mwyaf cofiadwy’r deugain mlynedd diwethaf.
Mae ei ddychweliad diweddar i Gaerdydd ar gyfer cyngerdd dychwelyd adref arbennig yn y Coleg, fel rhan o Ŵyl Dinas Gerddoriaeth Caerdydd, a’i gydnabyddiaeth gan Wobr Gerddoriaeth Gymreig gyda Gwobr Ysbrydoliaeth Cerddoriaeth Cymru, yn tanlinellu ei statws rhyngwladol a’i gysylltiad dwfn â Chymru. Mae ei berthynas â’r Coleg yn ei wneud yn llysgennad pwerus, yn enwedig ym maes jazz, gan gryfhau ei gyrhaeddiad byd-eang a’i gysylltiadau â’r diwydiant.








